"Jeżeli ta wojna jest przegrana, to nie jest moim zmartwieniem, że giną w niej ludzie. Nie uronię za nich jednej łzy, bo nie zasłużyli na nic lepszego" - Adolf Hitler
 

Berlin - ostatnie dni II wojny światowej - Adolf Hitler wraz ze swoimi najbliższymi współpracownikami ukrywa się w bunkrze, który znajduje się pod ulicami miasta. Armia niemiecka chyli się ku upadkowi - jednak Hitler cały czas ślepo wierzy, iż odniesie zwycięstwo, bezmyślnie posyłając swoje oddziały na rzeź. Także coraz bliżej murów Berlina znajduje się armia Radziecka...
Film ukazuje ostatnie chwile Hitlera - jego tytułowy upadek, jednakże nawet w chwili słabości i widocznej niemocy, nikt nie potrafił przeciwstawić się wielkiemu dyktatorowi, wykonując jego polecenia bez chwili zastanowienia. Całe wydarzenia oparte są na wspomnieniach ostatniej sekretarki Adolfa, która znajdowała się także w bunkrze. Niemal całość rozgrywa się w zamkniętych pomieszczeniach, czasami tylko pokazując walki toczące się na zewnątrz, nie ma tu efektownych bitew, film raczej nastawiony jest na psychologiczne pokazanie końca Hitlera, jak coraz bardziej popadał w paranoję, aż w końcu odebrał sobie życie. Ale nawet to wydarzenie nie zburzyło wiary w niego u niektórych jego poddanych. Chodziły głosy niezadowolenia, iż pokazano tu Hitlera jako dobrego wujka, zbyt go "uczłowieczając". Film jest produkcją niemiecką, całość jest bardzo dobrze zagrana (rewelacyjny Bruno Ganz jako Adolf Hitler). W jednej z ról Thomas Kretschmann, którego niedawno mogliśmy oglądać w "Immortal", film był także nominowany do Oscara jako najlepszy film zagraniczny. Niebawem w sprzedaży ma ukazać się dwupłytowe wydanie tego filmu, niniejszy opis dotyczy wydania jednopłytowego.

Obraz "Upadku" został przedstawiony w aspekcie panoramicznym (transfer anamorficzny) w proporcjach 1,85:1. Od razu zaznaczę, iż obraz nie należy do najlepszych. Przez całą długość filmu towarzyszy nam dość spore ziarno, doświadczymy także efektu migotania tła. Także ostrość pozostawia bardzo wiele do życzenia, szczególnie gdy pojawiają się ciemniejsze ujęcia. Winna może być też zbyt duża kompresja - czasami można zauważyć pikselozę. Barwy nasączone są w stopniu średnim, jednak nie jest to aż tak dużym mankamentem, nadając obrazowi chłodnego i "brudnego" odcieniu, który dobrze uzupełnia film. To samo tyczy się ziarna, w niektórych scenach pasuje ono bardzo dobrze, ale jest też wiele scen, gdzie jest praktycznie niepożądane.

Na płycie dostępne są dwie ścieżki dźwiękowe - Dolby Digital 5.1 - niemiecka oraz Dolby Digital 5.1 - z polskim lektorem. Dźwięk spisuje się całkiem dobrze, choć nie ma tu zbyt wielu scen, w których mógłby popisać się swoimi możliwościami. Jak wspominałem wyżej, większa część akcji dzieje się w podziemnym bunkrze, gdzie dookoła towarzyszą nam jedynie odgłosy innych osób oraz lekkie huczenie urządzeń odpowiedzialnych za światło itp., do tego dochodzą jeszcze dudniące odgłosy wybuchających bomb na zewnątrz (w postaci przytłumionego echa). Od czasu do czasu akcja przenosi się na powierzchnię, gdzie wybuchy są już bardziej wyraziste, do tego dochodzą strzały (jest kilka fragmentów bezpośredniej walki). Dialogi są dobrze słyszalne - choć znajoma po germanistyce nie rozumiała większości tego, co mówili, ale może to być spowodowane dość szybkim i wybuchowym stylem mówienia Adolfa. Ogólnie - bez fajerwerków, lecz ścieżka dźwiękowa w pełni spełnia swoje zadanie, odnośnie rodzaju i stylu filmu. Tradycyjnie - ścieżka z polskim lektorem przedstawia się standardowo - głos lektora wgrany jest w kanał centralny na przyciszoną ścieżkę oryginalną.

Poniższy opis dotyczy wydania jednopłytowego, w maju na naszym rynku ma ukazać się wydanie z dodatkową, drugą płytą. Natomiast materiały na tym wydaniu przedstawiają się słabo, są na poziomie ostatnich wydań firmy Monolith i bardzo niewiele wnoszą odnośnie samego filmu. Bonusy rozłożone zostały na dwa działy, z czego tylko jeden dotyczy filmu. Poniżej lista.

Dział pierwszy - DODATKI:
 
  • ZWIASTUN – trwający 2 minuty i 41 sekund kinowy zwiastun "Upadku"
     

  • Z PLANU - trwający 4 minuty i 23 sekundy materiał składający się z kilku fragmentów zarejestrowanych w czasie przygotowywania się do niektórych ujęć, nic ciekawego, żadnych wypowiedzi, nic nie wnoszące pod względem informacji.
     

  • WYWIADY – to zbiór krótkich wywiadów, trwających od 1 minuty do 3. Możemy zapoznać się z wypowiedziami głównych członków obsady - Bruno Ganz, Alexandra Maria Lara, Corinna Harfouch, Urlich Matthes, Juliane Kohler, Heino Ferch.
    Cały ten materiał to krótkie i pourywane wypowiedzi, które także pozostawiają niedosyt.

W tym miejscu kończą się materiały poświęcone filmowi, pozostały dział daje nam możliwość zapoznania się z zapowiedziami filmów Monolithu (tych kinowych jak i na dvd)

Dział "ZAPOWIEDZI"

Wkrótce w kinach: "Zebra z klasą", "W Doborowym Toważystwie", "Mechanik".
W sekcji drugiej (Wkrótce na DVD) otrzymujemy zapowiedzi filmów: "Pan od muzyki", "Miłość na żądanie", "Jak dwie krople wody",  "Ostatni znak", "Dom z piasku i mgły", "Porządek musi być",  "Papillion", "Swimming Upstream", "Dusiciel z Hillside".
 

Dobry film, średni obraz, przeciętny dźwięk oraz słabe dodatki - tak przedstawia się wydanie "Upadku". Odnośnie dodatków więcej spodziewać możemy się po dwupłytowym wydaniu filmu, jednak tu ich ilość i jakość jest marna.

O FILMIE:
Tytuł:
Upadek (Der Untergand)
Reżyser: Oliver Hirschbiegel
Obsada:
Bruno Ganz, Alexandra Maria Lara, Corinna Harfouch, Juliane Kohler, Ulrich Noethen, Thomas Kretschmann
Gatunek:
Wojenny
Czas trwania:
148 min
Ograniczenie wiekowe: 18 lat
Produkcja: Niemcy
2004

DANE TECHNICZNE:
Liczba płyt:
1
Region: 2 (PAL)
Format obrazu: 1,85:1
Ścieżka dźwiękowa:
Dolby Digital 5.1 - niemiecka, Dolby Digital 5.1 - polski lektor
Napisy:
 polskie
Autor recenzji: Jacek E-mail: jacek@film.org.pl "Klub Miłośników Filmu" www.film.org.pl
Film dostarczony przez firmę Monolith