Ken Russell
ur. 3.VII.1927 - zm. 27.XI.2011
Reżyser, scenarzysta, producent, operator filmowy, aktor, tancerz, malarz, fotograf. "Enfant terrible" kina brytyjskiego. Ikona stylu barokowego. "Fellini Północy". Liryk i wizjoner. Prowokator i obrazoburca. Artysta utalentowany i nieobliczalny. Jeden z najbardziej nowatorskich, kontrowersyjnych, rewolucyjnych i ekscentrycznych twórców w historii kinematografii. Największe sukcesy odnosił w latach 70-tych i 80 -tych. W 1969 r. jego adaptacja prozy D.H. Lawrence'a "Zakochane kobiety" (Women in Love), za którą był nominowany do Oscara, wywołała natychmiast skandal. W 1971 nakręcił najbardziej rozpoznawany w swojej filmografii film "Diabły" (Devils), oparty na motywie znanym m.in. z "Matki Joanny od Aniołów" Jerzego Kawalerowicza. Zrealizował dwa filmy muzyczne "The Boy Friend" (1971 r.) i "Tommy" (1975 r.) z zespołem The Who. Fascynował się także fantastyką "Odmienne stany świadomości" i horrorem "Gotyk" (Gothic, 1986 r.), "Kryjówka białego węża" (The Lair of the White Worm, 1988 r.). Zadebiutował jako reżyser pod koniec lat 50-tych krótkimi metrażami dla stacji BBC: "Peepshow", "Lourdes", "Amelia i anioł" (Amelia and the Angel). Następnie nakręcił swoje pierwsze dokumenty, w szczególności Isadora "Duncan The Biggest Dancer in the World" (1966 r.) o wielkiej tancerce tańca nowoczesnego i "Dante's Inferno" (1967 r.) o poecie Dante Gabrielu Rossetim. Pierwsze kroki w kinie zrobił w 1964 r. w lekkiej komedii "Francuska toaleta" (French Dressing). Nakręcił także film szpiegowski "Mózg za miliard dolarów" (Billion Dollar Brain, 1967 r.). Pasjonował się muzyką klasyczną i jej poświęcił szereg swoich filmów: "Elgar" (1962 r.), "The Debussy Film" (1956 r.), "Kochankowie muzyki" (The Music Lovers, 1970 r.) o Piotrze Czajkowskim, "Dance of the Seven Veils" (1970 r.) o Richardzie Straussie, "Mahler" (Mahler, 1974 r.), "Lisztomania" (1975 r.). Nie są to jednak filmy ściśle biograficzne, bowiem reżysera bardziej interesowały pragnienia i aspiracje wielkich osób, niż autentyczność i fakty. Odrzucał więc prawdę na rzecz subiektywnej, a czasem wręcz fantastycznej wizji. Taki będzie też film o francuskim rzeźbiarzu Henri Gaudier "Dziki Mesjasz" (Savage Messiah, 1972 r. ) i o aktorze Rudolfie Valentino "Valentino" (1977 r.), gdzie w roli tytułowej wystąpił baletmistrz Rudolf Nuriejew. W latach 80-tych reżyseruje spektakle operowe w różnych miastach Europy. Realizuje też filmy o raczej skromnym budżecie, ale zawsze prowokujące, przejaskrawione: "Zbrodnie namiętności" (Crimes of Passion, 1984 r.), "Ostatni taniec Salome" (Salome's Last Dance, 1988 r.), "Tęcza" (The Rainbow, 1989 r.), "Być dziwką" (Whore, 1991 r.). Ostatnie jego filmy są mniej cenione zarówno przez krytykę, jak i samych widzów, toteż reżyser powraca do realizacji projektów przeznaczonych na mały ekran "Treasure Island" (1995 r.), "The Fall of the Louse of Usher" (2002 r.). Filmy Kena Russella fascynują i niepokoją. Epatują seksualnością i przemocą. Często utrzymane są w poetyce marzeń sennych. Zdradzają talent i wielką wyobraźnię artysty. W jego filmach, jak przez dziurkę od klucza podgląda się najbardziej wyuzdaną seksualność i mroczną stronę ludzkiej egzystencji, którą się reżyser fascynował. Artysta zmarł w wieku 84 lat.

Autor wspomnienia: Kinga Kubicka - Kubeczek





POWRÓT DO WYBORU | STRONA GŁÓWNA KMF