Strona główna KMF

   Roger Corman urodził się w 1926 roku w Detroit. Jego prawdziwą pasją jest film. Jest reżyserem, scenarzystą, producentem i aktorem, jednym z czołowych przedstawicieli niezależnego kina amerykańskiego. Studiował na uniwersytetach w Stanfordzie i Oxfordzie. Początkowo pracował w biurze wytwórni Foxa, następnie był lektorem. Po krótkim pobycie w Paryżu imał się różnych zajęć: był mechanikiem telewizyjnym, agentem literackim, wreszcie w 1954 roku zaczął produkować filmy fabularne. Pisał do nich także scenariusze, zajmował się reżyserią. Tworzył filmy w błyskawicznym tempie: "The Little Shop of Horrors" powstał w czasie weekendu, "Terror" został zrealizowany także w ciągu trzech dni. W ten sposób w ciągu 11 lat wyreżyserował ponad 50 filmów. Próbował różnych gatunków - od filmów rock'n'rollowych, poprzez westerny, biografie, filmy historyczne, fantastyczno - naukowe, horrory, aż po adaptacje dramatów Szekspira. W latach siedemdziesiątych skupił się głównie na roli producenta filmowego, umożliwiając start i możliwości rozwoju takim twórcom i aktorom jak Martin Scorsese, Francis Ford Copola, Jack Nicholson, Robert De Niro, Peter Fonda. Promował również kino europejskie w USA (miedzy innymi filmy Felliniego i Bergmana). Sporadycznie występował jako aktor w niewielkich epizodach ("Milczenie owiec", "Worek na zwłoki").

Corman sięgnął również po twórczość Edgara Allana Poe (1809 - 1849), romantycznego klasyka niesamowitości. Wraz ze swoimi współpracownikami (między innymi: scenarzystą Richardem Mathesonem, operatorem Floydem Crosby'm, dekoratorem Danem Hallerem, kompozytorem Ronaldem Steinem, aktorem Vincentem Price'm) stworzył unikalny cykl, jeden z najwspanialszych w dziejach gatunku grozy.



"ZAGŁADA DOMU USHERÓW"
(The Fall of the House of Usher / House of Usher)
Reżyseria: Roger Corman
Scenariusz: Richard Matheson
Wystepują:
Vincent Price, Mark Damon, Myrna Fahey, Harry Ellerbe,
Bill Borzage, Mike Jordan, Nadajn, Ruth Oklander
Produkcja: USA, 1960.


"Zagłada domu Usherów" (również pod tytułem "Upadek domu Usherów") jest pierwszym filmem z cyklu ekranizacji utworów E. A. Poe przez Rogera Cormana. Do ponurej siedziby rodu Usherów przybywa Philip Wintrop, nazreczony Madeleine Usher. Jej brat usiłuje odwieść go od ślubu. Przedstawia mu historię rodu, która jest złowieszcza i ponura. Przodkowie i członkowie ich rodziny to mordercy, potępieńcy, porywacze dzieci. Ród Usherów powinien więc wygasnąć wraz z Roderickiem i Madeleine, bowiem zdaniem Rodericka winna wszystkiemu jest rodzinna choroba i klątwa, która swym zasięgiem obejmuje również ich oboje. Philip nakłania narzeczoną do opuszczenia dziwnego domu, ale Roderick robi wszystko, aby do tego nie dopuścić.

 



"STUDNIA I WAHADŁO"
(The Pit and the Pendulum)
Reżyseria: Roger Corman
Scenariusz: Richard Matheson
Wystepują:
Vincent Price, John Kerr, Barbara Steel,
Luana Anders, Anthony Carbone
Produkcja: USA, 1961.


Francis wyrusza z Londynu do Hiszpanii, by odwiedzić rodzinę siostry. Od jej męża otrzymał list zawiadamiający go o jej tajemniczej śmierci. Elizabeth wraz z mężem zamieszkiwała w ogromnym, ponurym zamczysku, w którego podziemiach znajduje się sala tortur, pamiętająca czasy inkwizycji. Na miejscu Francis, próbując dowiedzieć się czegoś więcej o śmierci Elizabeth, przeprowadza ekshumację jej zwłok. Okazuje się, że została ona pogrzebana żywcem. Czyżby dziwne głosy i nocne hałasy były oznaką obecności ducha Elizabeth, nawiedzającego mury zamku w poszukiwaniu zemsty?




"PRZEDWCZESNY POGRZEB"
(The Premature Burial)
Reżyseria: Roger Corman
Scenariusz: Charles Beaumont & Ray Russell
Występują:
Ray Milland, Hazel Court, Richard, Ney,
Heather Angel, Alan Napier, John Dierkes, Dick Miller,
Produkcja: USA(?), 1962.


Guy Carrell jest przekonany o tym, że jego ojciec, popadłszy w kataleptyczny trans, został pogrzebany żywcem. Co gorsza obsesyjnie boi się, że również jemu może się to przydarzyć. Na domiar złego, jego żona robi wszystko by obsesja żyła w jego umyśle. Pewnego dnia, na skutek doznanego szoku, Guy rzeczywiście popada w dziwny trans i zostaje złożony w grobie. Powraca jednak by zemścić się na swoich dręczycielach.



"OPOWIEŚCI NIESAMOWITE"
(Tales of Terror)
Reżyseria: Roger Corman
Scenariusz: Richard Matheson
Występują:
Vincent Price, Peter Lorre, Basil Rathbone, Debra Paget,
Joyce Jameson, David Frankham, Maggie Pierce,
Produkcja: USA, 1962.


Film składa się z trzech epizodów. Pierwszy, oparty na noweli "Morella", opowiada o Locke'u, który w rozpaczy po utracie żony zatraca się w alkoholu, a za jej śmierć obwinia swoją córkę Lenorę. Sytuacja pomiędzy Locke'm a Lenorą, oraz interwencja ducha zmarłej doprowadza do tragicznego końca. Drugi epizod miesza wątki z opowiadań "The Black Cat" oraz "The Cask of Amontillado". Montresor Herringbone spędza więcej czasu w knajpie niż w domu, przez co jego żona Annabel czuje się zaniedbywana. Pewnego dnia Montresor dowiaduje się o romansie Annabel. Wściekły i oszalały obmyśla zemstę, morderstwo doskonałe. Jednak trzeci domownik, czarny kot, ma inne plany... Trzeci i ostatni, "The Facts in the Case of Mr. Valdemar", ukazuje nam Valdemara, który ze strachu przed bólem śmierci daje się zahipnotyzować niejakiemu Carmichaelowi. Carmichael ma jednak złowieszczy plan. Poprzez manipulację Valdemarem, chce zdobyć (po jego śmierci) rękę jego żony, Helen. Valdemar umiera w czasie transu co przynosi nieoczekiwane i straszne konsekwencje.

 



"NAWIEDZONY PAŁAC"
(The Haunted Palace)
Reżyseria: Roger Corman
Scenariusz: Charles Beaumont
Występują:
Vincent Price, Debra Paget, Lon Chaney,
Frank Maxwell, Leo Gordon, Cathie Merchant
Produkcja: USA, 1963.


W zasadzie można powiedzieć, że z opowiadania Poego "The Haunted Palace" pozostał tylko tytuł. Większa część fabuły została oparta na opowiadaniu Howarda Phillipsa Lovecrafta pt. "The Case of Charles Dexter Ward". Joseph Curwen został uznany za czarownika i spalony przez mieszkańców Arkham w 1765 roku. Po latach jego wnuk, Charles Dexter Ward, przybywa wraz ze swoją żoną Ann do posiadłości dziadka. Arkham zamieszkują różne dziwolągi, spadkobiercy klątwy Curwena. Duch przodka powraca do "życia" i zaczyna przejmować kontrolę nad ciałem wnuka, zamierzając złożyć w ofierze Ann. Czy Wardowi uda się odzyskać kontrolę nad sobą, czy jednak zło zatriumfuje?

 



"KRUK"
(The Raven)
Reżyseria: Roger Corman
Scenariusz: Richard Matheson
Występują:
Vincent Price, Peter Lorre, Boris Karloff,
Hazel Court, Olive Sturgess, Jack Nicholson,
William Baskin, Aaron Saxon, Connie Wallace
Produkcja: USA, 1963.


Dr Scarabus i Dr Erasmus Craven to dwaj czarodzieje, pomiędzy którymi rozgrywa się pojedynek, a ich spór symbolizuje walkę Dobra ze Złem. Erasmus Craven usiłuje uwolnić duszę swej zmarłej żony Lenore spod władzy Scarabusa. Jest jeszcze trzeci czarownik - Bedlo, ukarany za nielojalność i zdradę ukazuje się pod postacią kruka.



 



"MASKA CZERWONEGO MORU / MASKA CZERWONEJ ŚMIERCI"
(The Masque of the Red Death)
Reżyseria: Roger Corman
Scenariusz: Charles Baumont & R. Wright Campbell
Występują:
Vincent Price, Hazel Court, Jane Asher, David Weston,
Nigel Green, Patrick Magee, Paul Whitsun - Jones
Produkcja: USA, Wielka Brytania, 1964.


W kraju panuje zaraza dziesiątkująca ludność. Książe Prospero, próbując uchronić się przed Czerwoną Śmiercią, zamyka się w swym zamku i wraz z grupą podwładnej mu szlachty (i nie tylko) oddaje się uczcie i zabawom. Jednakże przeznaczenie jest nieuniknione i wkrótce w zamku Prospera pojawi się tajemniczy gość.





 



"GROBOWIEC LIGEI"
("The Tomb of Ligeia) Reżyseria: Roger Corman
Scenariusz: Robert Towne
Występują:
Vincent Price, Elizabeth Shepherd, John Westbrook, Derek Francis,
Oliver Johnston, Richard Vernon, Frank Thornton
Produkcja: USA, Wielka Brytania, 1965.


Ostatnim filmem spółki Poe/Corman/Price jest "Grobowiec Ligei" - bez wątpienia jeden z najlepszych filmów cyklu. Ligeia była żoną Verdena Felle. Po jej śmierci Verden nie przestaje o niej myśleć, do momentu kiedy spotyka Rowenę - kobietę łudząco podobną do Ligei. Po ślubie oboje zaczynają wariować, gdy duch zmarłej zaczyna ich nawiedzać.




Roger Corman, scpecjalista od filmów klasy B, odnalazł nić porozumienia pomiędzy literaturą Poego a ekranem. Zaowocowało to wspaniałym i jedynym w swoim rodzaju cyklem. Udało mu się w fantastyczny sposób przenieść na ekran klimat grozy i tajemnicy - stare mroczne domy, atmosfera zamknięcia i klaustrofobii ukazana w powtarzającym się motywie pogrzebania za życia, ogień trawiący na zakończenie bohaterów. W połączeniu z iście perfekcyjną realizacją przyciągają uwagę widza niczym magnes.

W pisaniu pomogła mi książka:
"Seans z wampirem" Andrzeja Kołodyńskiego
oraz strony:
http://pages.prodigy.net/beatlebob
http://www.classic-horror.com
http://republika.pl/jerzygr/literatura/poe


AUTOR TEKSTU:
Dominik Kowalski - DOBERMANN
      ledobermann@wp.pl